Experimenteel scholvissen met ms. Wahoo

20 december 2017 | Frits Kromhout van der Meer & John Willems

Na een oproep op de website van ons magazine het afgelopen voorjaar pakten Frits Kromhout van de Meer en John Willems de handschoen op en besloten te gaan bewijzen dat het óók langs de Noordkust van Nederland mogelijk is om gericht op schol te vissen. En zij troffen een bondgenoot in de schipper van de vanuit IJmuiden opererende charterboot ms. Wahoo.

 


Regelmatig zijn Frits Kromhout van der Meer en ik te gast op ms. Wahoo van Sportfishing Company, om vanuit de Seaport Marina van IJmuiden een dagje met deze charterboot op de Noordzee te vissen. Nu beschikken wij beiden over een eigen kleine visboot en dat we desondanks opstappen op een charterboot heeft vooral te maken met de kwaliteiten van schipper Nick Marinus en het comfort van zijn stabiele schip. Na afloop van een dag waarop we volop mooie gullen hadden gevangen op een ver gelegen wrak, ging tijdens de lange terugvaart het gesprek over schol. Want waarom worden er door boothengelaars  wél flinke pladijzen gevangen in het zuidelijk deel van de Noordzee, maar ‘bij ons in Noord-Holland’ nauwelijks of nooit? Ik weet uit ervaring dat de beroepsvisserij tegenwoordig weer veel schol vangt en dat er anno 2016 zelfs nog nooit zoveel schol heeft rond gezwommen, sinds de start van de jaarlijkse internationale populatiebemonsteringen waarop de ICES-cijfers zijn gebaseerd. Maar waar zitten die schollen dan en welke vistechnieken moet je gebruiken om er gericht op te kunnen vissen? Onder het genot van een biertje ontstonden er concrete plannen om met ms. Wahoo vanuit IJmuiden te gaan experimenteren op “de met menie bespatte” pladijzen.

 

 

Ervaring

Aangezien je op voorhand totaal niet kunt zeggen of zo’n pilottrip succesvol zal verlopen en of er überhaupt wel een visje zal worden gevangen, kan zo’n dag niet worden ingepland in het standaard charterprogramma. Nick was echter direct bereid op zijn schip voor twee (achteraf lange) visdagen ter beschikking te stellen. En Rik van de gelijknamige hengelsportspeciaalzaak in Beverwijk bleek zo enthousiast dat hij het o zo belangrijke aas wilde verzorgen. Uiteraard is het niet moeilijk om vervolgens ook mede-sportvissers te laten mee doen, maar we wilden vooral vissers met een experimentele inslag en ervaring in het vangen van schol. Bewust noemen we ‘vangen’, want dat is heel wat anders dan vissen op schol... Ook dat is gelukt, want het selecte gezelschap had gezamenlijk een bak ervaring in het bevissen en vangen van schol in Noorwegen, Denemarken, Guernsey en het zuidelijke deel van de Noordzee.
Voorafgaande aan onze eerste visdag stuurde John het gezelschap de nodige informatie.
Met daarbij de afspraak dat we elkaar niet gingen vertellen wat voor soort onderlijnen, aanbiedingen, paternosters, weegschaaltjes etc. we zouden gebruiken. Dit had als doel om met zoveel mogelijk manieren aan de slag te gaan en uit te zoeken wat het beste vangt. Ondertussen was Nick bij zijn talrijke contactpersonen uit het IJmuider (beroeps)visserijwereldje aan het informeren en uitzoeken wat mogelijk geschikte schollengronden zouden zijn.


Sportfishing Company

De charterboot ms. Wahoo opereert vanuit de Seaport Marina in IJmuiden onder de vlag van The Sportfishing Company. 
Met haar lengte van 11,63 meter, breedte van 4,04 meter en een dek van maar liefst ruim zeven meter is het onder de CE klasse B normering gebouwde ms. Wahoo geschikt voor acht tot maximaal 12 vissers. De ingebouwde Volvo Penta D13  800 pk geeft haar een topsnelheid van dik 30 mijl/uur, waardoor ook ver gelegen wrakken binnen het bereik liggen van een normale dagtocht. Tijdens zo’n verre vaart biedt de verwarmde messroom 10 zitplaatsen, Wifi en een ruim elektronisch toilet en kan desgewenst worden voorzien in snacks, broodjes en warme en koude drankjes. 
Vanzelfsprekend beschikt deze charterboot over de meest geavanceerde navigatiemiddelen, waaronder dubbel uitgevoerde Garmin Plotters en een open scan radar, en zijn voldoende reddingsmiddelen aan boord waaronder twee vlotten die in nood kunnen plaats bieden aan alle opvarenden.
In mei dit jaar heeft The Sportfishing Company  een tweede charterboot in de vaart genomen en dit ms. Bluefin zal net als ms. Wahoo gaan varen vanuit IJmuiden 
Voor nadere informatie: www.sportfishingcompany.nl 

 

 

Bevrijdingsdag

Voor onze eerste experimentele vistocht hadden we donderdag 5 mei jl. beschikbaar. Op die Bevrijdingsdag start Nick om kwart over vijf in de ochtend de 800 pk motor, om met een vaart van 24 mijl richting de pladijzen te knallen. Als bemanning zes nerveuze vissers met overvolle viskisten. Getekende koppen door de voorgaande nachten waarin zeer slecht is geslapen. Tot op het bot gemotiveerd om te experimenteren tot de missie geslaagd is. 
De eerste stek die Nick voor ogen heeft is pakweg 20 meter diep. We gaan driftend vissen, totdat we de schol hebben gevonden, om daarna te ankeren op de plek waar de platvis kennelijk aanwezig is. Frits en ik zien gelukkig diverse soorten aanbiedingen richting zeebodem zakken. Daarna een minuut lijn geven, zodat de aasaanbieding diagonaal achter, of naast de boot wordt aangeboden en de schol tijd heeft om het aas te grijpen.
Tot zover is het plan gelukt. Rik Hengelsport heeft prachtig aas verzorgd: verse steekzagers, kweekzagers, zeepieren, mesheften en ongebleekte squid (die geeft meer lucht af). Frits en zijn broer Piet hebben daarnaast ook nog verse makreel en pijlinktvis meegebracht. 
Nick krijgt de eerste aanbeet op een verzwaarde onderlijn met twee afhouders en lange haaklijnen. Een prachtige rode poon heeft de verleiding van een steekzager niet kunnen weerstaan. Mooi, maar daar komen we niet voor…

 

 

Doublet

Heel lang duurt het echter niet, of daar meldt zich ook de eerste schol. Willem Ooms staat verliefd te kijken naar een scholletje van pakweg 25 cm. Hij vist met een lange wapperlijn. Deze is versierd met een hele santenkraam  aan kralen en een klein spinnerblaadje. Willem heeft heel goed begrepen dat schol voornamelijk op zicht jaagt. Daarna gaat het helemaal los bij Serge. Hij en Nick vissen ver achter de boot met steekzagers aan lange en lange verzwaarde draadafhouders. Regelmatig weet Serge een mooie schol te vangen aan zo’n door Midnight Moon geleverde onderlijn. Zelfs een doublet is zijn deel. Nick heeft de aaslijnen bezet met afgewisseld witte en groene kralen en met succes; een mooie schol is zijn deel. De onderlijnen, die Nick gebruikt , zijn geleverd door fanatieke zeevisser Hans de Nijs van Hengelhuis Maasluis. Iedereen vangt nu vis; rode- en grauwe poon, grove schar, wijting. Frits vist in eerste instantie met een zelf geknoopte onderlijn van verzwaarde draadafhouders. Als de vangsten bij hem wat achter blijven, ruilt hij deze om voor een lange wapperlijn van ijzerdraad en een pijpje waar het lood zit. 

 

Inktvis

Bij alle vissers zie ik nu schollen binnen komen. Gelukkig bij mij ook. Ik vis met een weegschaal en lange haaklijnen vol met kralen en een spinnerblaadje. Als haak gebruik ik Gamakatsu F31 in maatje no. 2. Loeischerp en met een lange steel. Hoewel bij de andere vissers steekzagers favoriet zijn, beaas ik super eigenwijs met kweekzagers, waarvan het staartdeel lekker kan flapperen. Ook al zijn de vangsten goed te noemen, het experimenteren blijft belangrijk vandaag. Op één van de haken steek ik dan ook een flap ongebleekte squid. Bijna alle schol en andere vis ving ik vervolgens op die onderlijn met kweekzager en inktvis. En o ja; als lood gebruik ik rond en plat lood. Dit voorkomt dat je onderlijnen gaat rollen over de bodem in plaats van schuiven.

 

 

 

Geen zicht

Tot nu toe is het formaat van onze schollen nog niet zo heel indrukwekkend. De grootste pladijs tot dan toe is 38 cm lang, maar de meeste blijven onder de 30 cm. Omwille van het experiment en omdat we grotere schollen willen vangen, verkassen we naar dieper water. Pakweg 30 meter willen we onder de kiel. Tijdens het stomen staan de mannen enthousiast hun ervaringen uit te wisselen en zie ik ook dat er onderlijnen worden gewisseld. Zelf besluit ik om niet te wisselen; mijn manier bracht me immers al heel wat platterikken. Goedkeurend kijken Frits, Nick en ik elkaar aan. Dit is wat we wilden bereiken. Experimenterende vissers, die schol vangen. Zelfs een heerlijk zonnetje glimlacht ons toe. Even een bakkie drinken en haastig een broodje er in proppen. Frits wisselt zijn wapperlijn nu ook  in voor het succesvolle weegschaaltje. Wachten op een aanbeet. Wat is dit spannend zeg. Met een lekker vaartje driften we en zoeken zo de zeebodem op zo’n 28 meter diepte af. Heel bijzonder, maar we vangen bijna niets. Nick besluit om met zijn onderwatercamera een kijkje te nemen. Tot twee meter boven de bodem blijkt het water glashelder, maar dieper is totaal niets meer te zien. Modder, smut, alg, wat zal het zijn? In ieder geval is dit niet ideaal voor het vangen van zo’n zichtjager als schol. Andere stekken geven hetzelfde beeld. Dat gebeurt vaker bij aanhoudende noordwesten wind. Dan maar weer terug naar die 18 meter, want daar is het zicht onder water goed.

 

DIverse soorten onderlijnen doen de truc

 

 

 

 

Aasnijd

Meteen al tijdens de eerste drift, niet eens zo ver van de kant, vangt ieder zijn visje. Nick heeft weer de camera aan het werk gezet. Inderdaad: heel helder water en we zien regelmatig schollen die een aanval doen op…het lood. De stofwolk, die het lood opwerpt, triggert de schol dermate dat dit aasnijd opwekt. Direct verkort ik mijn haaklijnen, zodat het aas dicht bij het platte lood wordt aangeboden. Bij de minste of geringste aanbeet geef ik direct lijn om de schol tijd te geven het aas naar binnen te werken. In de meeste gevallen is een halve minuut genoeg. Ongelooflijk wat een klein scholletje al aan aas naar binnen kan werken. Inmiddels staat er een stevige getijstroom en gaat het driften behoorlijk snel. De vangsten hebben hier onder te lijden. Nick besluit om te gaan ankeren. Tja het is ons al snel duidelijk: Dan vang je veel schar, maar geen schol. 

 

 

Op de terugweg bespreken we onze ervaringen en leren van elkaar. In ieder geval heb ik besloten om de volgende experimentele schollendag beslist ook kunstaas in de vorm van pilkers en verzwaarde lepels  mee te nemen. Gelukkig heb ik die bij Rik gezien en ik weet precies wat ik hebben moet…


 

Lijn geven

Hoe verloopt nu zo’n aanbeet bij het driftend vissen? Je voelt lichte tikjes tot een duidelijke tik op je hengeltop (die moet dus niet te stug zijn). Dan geef je direct lijn. Zorg voor een gevlochten lijn die niet rekt en weinig waterweerstand heeft. Ik gebruik daarbij graag een reel, omdat je daarmee heel snel lijn kunt geven. Tot wel een halve minuut lang. Aanslaan is niet nodig. Je stop met lijn geven en aangezien de boot verder drift, loopt de lijn strak en haak je de vis. Worden er veel ponen gevangen? Dan is aanslaan wel een aanrader, want poon heeft een harde bek.


Het vervolg

Het was de bedoeling om in juni de tweede schollendag te gaan vissen, maar voortdurend was de wind spelbreker. Uiteindelijk doet zich pas op 19 juli de tweede kans voor, waarnaar we met z’n allen zo hebben uitgekeken. Het is weer zover en het voelt goed om weer op het dek te staan van ms. Wahoo. Met een brede grijns, warme handdruk en gloeiend hete koffie ontvangt Nick ons. Wederom heeft Hengelsport Rik ons aas perfect verzorgd. Schitterende steekzagers en kweekzagers. Liefdevol verpakt in speciaal gemengde turf, waarvan ik het recept niet mag vermelden. Daarnaast nog zeepieren, mesheften en ingevroren squid. Vorige keer merkte we dat de schollen schelpaas hadden gegeten. Vandaar dat Rik nu ook voor kokkels heeft gezorgd. Nu denken jullie misschien dat de vangsten automatisch beter zijn dan die van de eerste dag. We hebben toen immers al geleerd welke aasaanbiedingen het beste werken. Nick heeft de coördinaten opgeslagen waar we vorige keer leuk schollen vingen. Bovendien hebben we vandaag helder water op dieptes tot 35 m’. Tja, dan moet deze dag toch nog succesvoller zijn dan de eerste en… dat was ook zo!
Helaas had Frits andere verplichtingen en dus zijn Piet, Serge en Frits er vandaag niet bij en staat er een delegatie van de ‘Zilte Vrienden’ aan boord, bestaande uit Frank, Leon, Dolf, Ben, Willem en ‘ik zei de gek’. Veel te vroeg zijn we al in de haven. Belachelijk veel hengelspullen worden ingeladen en dan is het gaan met die banaan, full speed op weg naar de eerste stek op zo’n 55 mijl noordwest van IJmuiden. Onderweg stoppen we even om wat makrelen te vangen als aanvulling op het aas. Al snel ligt er een mooi aantal op ijs. We komen aan tijdens de kentering en driften zo met een mooi afgaand tij zuidwaarts. Het belooft een spannende dag te worden.

 

 

 

Keur aan montages

Nick slaat achteruit en haalt de vaart uit de boot. Gedreven gaan we aan de slag. Leon vang al snel een eerste scholletje van pakweg 25 cm. Hij heeft een plat lood gemonteerd in de vorm van een vis, met daarvoor twee haaklijntjes bezet met kralen. Willem gaat aan de slag met de verzwaarde botlepel en vangt vooral rode- en grauwe ponen. Later op de dag vangt hij er ook schol mee. Vooralsnog laat ik Rik’s verzwaarde lepels nog even in mijn viskist zitten en ga ik aan de gang met mijn vertrouwde weegschaal met kralenlijnen en spinnerblaadjes. Ben vist met een lange wapperlijn en Iwan Garay hoekafhouder. Nick met drie lange verzwaarde draadafhouders en witgroene kralen als imitatie schelpaas. Frank vist met een horlogelood van 150 gram met twee haaklijnen, waarvan de onderste zo lang is dat deze ruim onder het lood uit komt. Dolf tenslotte vist met plat lood en een lijn met twee haaklijnen er onder. 
Vooraf hebben we de afspraak gemaakt dat mooie vissen niet meteen onthaakt moeten worden, maar dat even moet worden gewacht totdat ik ze samen met onderlijnmontage op de foto heb gezet. 

 

 

Licht

Zelf gebruik ik een relatief lichte hengel (40-120 gram) voor het driftend vissen: The Godfather 111 heavy cast en troll van van SPRO. Met een lengte van 2,7 meter en voldoende body om de klappen op te vangen, veroorzaakt door het driften over de bodem met 120-180 gram lood. Maar wél met een lichte top, zodat je elk tikje voelt. Dit stokje zet ik trouwens ook graag in om te vissen met pilkers en bottomships. Als reel gebruik ik mijn oude vertrouwde ABU Garcia Ambassadeur 5500. Oersterk en met een relatief lage inhaalsnelheid, zodat je de vis minder snel van de haak draait.

 

Hectisch

Het eerste uur kan ik het fotograferen prima bij houden. We zijn, zoals Nick al zei, op de kentering aangekomen. De aanbeten zijn nog niet zo fel. Daar komt echter snel verandering in op het moment dat de stroming er in komt. Er komen nu zoveel mooie vissen binnen, dat het vissen er bij mij een beetje lastig wordt. Zo ontstaat er een mooi palet van meer dan tien vissoorten, waarbij schol de meest voorkomende kleur is. Achteraf blijkt dat ik in die twee dagen ruim 150 foto’s heb gemaakt.
Gelukkig bieden de jongens aan ook foto’s te maken met mijn camera. In korte tijd vang ik nu mooie scharren, rode ponen, grauwe ponen, zelfs doubletten grove scharren en ponen, maar… geen schol. Hoe kan dit nou? Maar eens kijken bij Dolf, want die vangt wél heel veel mooie schollen. Opvallend is dat hij vist met twee-drie kweekzagers aan de haak, waarvan hij het grootste deel niet aan de haak steekt en lekker laat wapperen. Stom – stom! Zo beaasde ik de eerste dag ook. Waarom denk ik daar nu niet aan? Tegelijkertijd besluit ik om met kleinere haken te gaan vissen. De F 31 in no. 2 vervang ik door hetzelfde model in nummertje 4. Vanaf dat moment is het gekkenhuis. Lichte tikjes op de top. Meteen lijn geven tot een halve minuut lang. Reel dichtklikken en lijn strak laten lopen. Slaan hoeft niet, want de schol hangt bijna elke keer. O ja, ik heb ook een kwartiertje gevist met het vlees van kokkels, maar er werkelijk niets mee gevangen.

 

 

Wordt vervolgd

Naarmate de dag vordert, zie ik bij iedere visser een intens tevreden gezicht. Wat een superdag is dit. Nick en ik trekken dan ook de conclusie dat het experimenteel scholvissen meer dan geslaagd is. En we hebben veel geleerd! Zo weten we nu: je vangt veel meer schol door te driften. Om goed te kunnen slepen, moet het lood moet plat zijn, zodat het niet gaat rollen. Ik gebruikte horlogelood. Beide dagen was mijn weegschaaltje met kralenlijnen en spinnerblaadjes het meest succesvol. Neem als aas een lang driehoekig lapje ongebleekte inktvis. Dat is een attractief en bovendien stevig aas en als je het in een cocktail toepast (bijvoorbeeld gecombineerd met een zager), beschermt het je overige aas tijdens het driften. De haak gaat twee keer door het puntje van het geknipte stukje inktvis, zodat het brede deel lekker flappert. Steek vervolgens twee-drie mooie zagers zover op de haak dat de staarten flapperen. En tenslotte en héél belangrijk: niet aanslaan, maar na een aanbeet minstens een halve minuut wachten, zodat de schol het lekkere hapje naar binnen kan werken. Dit jaar wil Nick zijn gasten/opstappers een combi van schol-kabeljauw dagen gaan aanbieden en om te zien hoe dat in de praktijk uitpakt, stelt hij voor om nog even een wrakje te bezoeken. Een half uurtje vissen met bottomships en shads levert nog even een mooie hoeveelheid dikke zomergullen op. Ongelooflijk, wat een geweldige visdag bezorgt hij ons. Jullie begrijpen dat we deze waanzinnige dagen nooit meer gaan vergeten.
Nick en The Sportfishing Company enorm bedankt voor het beschikbaar stellen van ms. Wahoo en Nick daarnaast bedankt voor je tomeloze enthousiasme en harde werken. Rik, (en Bente) wat heb je (jullie) ons voorzien van geweldig aas, montages en adviezen. Jullie ook bedankt.
Gezamenlijk hebben we in ieder geval aangetoond dat het vangen van schol niet exclusief is voorbehouden aan onze collega-sportvissers in de zuidwesthoek. Als je de manier van vissen aanpast en op zoek gaat naar een mooi gebied om lange driften te kunnen maken, moet je langs onze gehele kust schol kunnen vangen en op een gegeven moment komen dan ook die écht grote platten er wel uit.
Wordt dus vervolgd!

 

 

Frits Kromhout van der Meer 
& John Willems


Reactie plaatsen

 

Uw reactie is meer dan welkom en zal bij goedkeuring door de redactie geplaatst worden.

 

Reacties (0)

Er zijn nog geen reacties geplaatst.